Softwarepakketten.nl
BLINQX
HIX
Exact Software
eAccounting by Visma

Begrippen > Data Act

De Data Act is een EU-wet die tot doel heeft de data-economie van de EU te verbeteren en een concurrerende datamarkt te bevorderen door gegevens (met name industriële gegevens) toegankelijker en bruikbaarder te maken, gegevensgestuurde innovatie aan te moedigen en de beschikbaarheid van gegevens te vergroten. Om dit te bereiken zorgt de Datawet voor billijkheid in de verdeling van de waarde van gegevens onder de actoren in de data-economie. Het verduidelijkt wie welke gegevens mag gebruiken en onder welke voorwaarden.

Einde toelichting begrip
 

Meer over Data Act op deze website

Site index over [ Data Act ]
GRC en Assuring > EU Data Act
Blogs op deze website over [ Data Act ]
Vendor lock-in: hoe gaat de Europese Data Act het tegen? (18-08-2025)
In een wereld waarin digitale diensten essentieel zijn voor organisaties, loert een hardnekkig risico: vendor lock-in. Op 12 september 2025 treedt de Europese Data Act in de hele EU in werking. Een doorbraak in de strijd tegen vendor lock-in.
WIKI's over [ Data Act ]
Aan welke technische en praktische eisen moeten gegevenshouders voldoen?

De Datawet creëert sterke stimulansen en eisen voor een grotere en betere beschikbaarheid van gegevens in de EU. Om te voldoen aan artikel 3(1), 4(1) en 5(1) van de Datawet moeten gegevenshouders aan verschillende technische en praktische eisen voldoen (met betrekking tot criteria zoals gegevensformaat, kwaliteit en latentie).

Een Overview van de Europese Data Act naar hoofdstukindeling

De Europese Data Act kent een uitgebreide overview die is onderverdeeld naar hoofdstukken (II t/m IX), zoals hieronder benoemd. We nioemen deze omdat we inzoomen op aspecten van bepaalde hoofdstukken. 

Is de Datawet (EU Data Act) van toepassing op fabrikanten en dienstverleners van buiten de EU?

Ja. De Datawet vereist niet dat de fabrikant of aanbieder van de aanverwante dienst in de EU gevestigd is. De Datawet geeft gebruikers in de EU het recht om toegang te krijgen tot, gebruik te maken van en de gegevens te delen waar zij recht op hebben. Alle verbonden producten en aanverwante diensten die in de EU worden aangeboden, moeten daarom zodanig ontworpen zijn dat dit recht kan worden uitgeoefend.

Moet gegevenshouder gegevens delen met een derde partij als gebruiker zelf toegang heeft?

Ja. Gebruikers hebben op grond van artikel 5 van de Wet bescherming persoonsgegevens ook het recht om de gegevenshouder te verzoeken gegevens over te dragen aan een derde partij wanneer de gebruiker directe toegang heeft tot de gegevens in de zin van artikel 3, lid 1. Dit veronderstelt dat er een gegevenshouder is die over de gegevens beschikt. Artikel 5 is niet afhankelijk van het type toegang dat de gebruiker heeft.

Over het schakelen tussen dataverwerkingsdiensten (VI)

Hoofdstuk VI van de Data Act is van toepassing op aanbieders van gegevensverwerkingsdiensten (d.w.z. digitale diensten die alomtegenwoordige en on-demand netwerktoegang mogelijk maken, zoals netwerken, servers of andere virtuele of fysieke infrastructuur en software). Gegevens die essentieel zijn voor het schakelen omvatten invoer- en uitvoergegevens, inclusief metadata, die worden gegenereerd door het gebruik van de dienst door de klant, met uitzondering van gegevens die beschermd zijn door intellectuele-eigendomsrechten of die een bedrijfsgeheim van de dienstverlener vormen.

Wat is de deadline voor aanbieders om omschakelingskosten te verlagen volgens de EU Data Act?

Vanaf 12 januari 2027 mogen aanbieders geen kosten meer in rekening brengen voor omschakeling (inclusief kosten voor uitgaand dataverkeer).

Wat is het verschil tussen exporteerbare gegevens en digitale activa?

Volgens artikel 2(38) van de Datawet omvat het begrip 'exporteerbare gegevens' invoer- en uitvoergegevens. Het omvat ook metadata die direct of indirect gegenereerd of medegegenereerd worden door het gebruik van de betreffende gegevensverwerkingsdienst door de klant. Deze begrippen sluiten gegevens uit die beschermd zijn als intellectueel eigendom en bedrijfsgeheimen van de aanbieder of een derde.

Wat zegt de Data Act over klanten die hebben geprofiteerd van een gratis aanbod?

Artikel 23(c) van de Datawet verduidelijkt dat klanten die hebben geprofiteerd van een gratis aanbod ook kunnen profiteren van een overstap.

Welke diensten zijn uitgesloten van de reikwijdte van de gegevensverwerkingsdiensten?

De formele vraag luidt "Welke diensten zijn uitgesloten van de reikwijdte van hoofdstuk VI?". 
Hoofdstuk VI gaat over  het schakelen tussen dataverwerkingsdiensten. Aanbieders van cloud- en edgecomputingdiensten moeten voldoen aan minimale vereisten om interoperabiliteit te faciliteren en schakelen mogelijk te maken.
Zie Overview van de Europese Data Act naar hoofdstukindeling.

Welke maatregelen zijn getroffen door de Data Act?

Getroffen maatregelen door de Data Act zijn onderverdeeld naar: 1) Vergroting van de rechtszekerheid, 2) Het tegengaan van misbruik van contractuele onevenwichtigheden, 3) Toegang tot en gebruik van gegevens door de publieke sector en 4) Evenwicht tussen de belangen van gegevenshouders en gebruikers. 

Links naar andere websites over [ Data Act ]
Europese Data Act
De Datawet is een alomvattend initiatief om de uitdagingen aan te pakken en de kansen te benutten die data in de EU biedt, met de nadruk op eerlijke toegang en gebruikersrechten, terwijl tegelijkertijd de bescherming van persoonsgegevens wordt gewaarborgd.
Europese Data Act > Data Act explained
Een uitgebreid overzicht van de Datawet, inclusief de doelstellingen en de praktische werking ervan. (Aan te raden als je niet de volledige wetteksten wilt doornemen).
Europese data Act > Veelgestelde vragen (FAQ)
De veelgestelde vragen (FAQ) over de Data Act zullen de implementatie ervan ondersteunen.

Onerzoeksbureau GBNED