Softwarepakketten.nl
Exact Software

ICT Accountancy softwarelandschap

Branche - Accountancy > Softwarepakketten > ICT Accountancy softwarelandschap

Bijgewerkt juli 2020

Het ICT Accountancy (accountech) software landschap biedt inzicht in het aanbod van software, productontwikkeling en innovaties voor de accountancysector. Hiertoe is een onderverdeling gemaakt naar kantoormanagement (strategie, GRC en practice management), de administratiefabriek, samenstelpraktijk, auditpraktijk en adviespraktijk. Verder zijn standaarden en overall IT-ontwikkelingen visueel in beeld gebracht.

Schematisch wordt het ICT Accountancy software landschap als volgt weergegeven:

ICT Accountancy software landschap opvragen in PDF

Toelichting
Overeenkomstig de opgenomen nummering in het hiervoor genoemde landschap volgt hierna een korte toelichting per onderdeel:

1. KANTOOR
Het accountants- of administratiekantoor.

1.0 Strategie

1.0.1 Lange termijn planning
Lange termijnplanning, al dan niet op basis van extrapolatie van de huidige situatie en korte- en middellange termijnplanning.

1.1.2 Balanced scorecard
Een vertaling van de strategische doelen van een bedrijf in concrete, meetbare parameters, onderverdeeld in vier categorieën:  financiële, klanten, interne bedrijfsvoering en ontwikkeling en groei (bron: Wikipedia).

1.1 GRC 
GRC staat voor Governance, risk & compliance en heeft betrekking op financiële processen, ICT en juridische aspecten.

  • Governance (ook wel corporate governance genoemd) geeft een gedragscode van het bestuur weer in de zin dat integer en transparant gehandeld wordt en staat voor de wijze waarop ondernemingen worden bestuurd en de wijze waarop toezicht wordt gehouden op het besturen.Een en andere op basis van een stelsel van regels met betrekking tot goed bestuur, toezicht en verantwoording.

  • Risk gaat in op het risicomanagement met behulp van onder meer risico analyse. Op basis van het continu identificeren van risico’s binnen een organisatie, heeft risicomanagement als doel het beheersen van risico’s (de kans daarop en de gevolgen ervan) op basis van beheersmaatregelen.
     
  • Compliance is tenslotte het naleven van wet- en regelgeving.

1.1.1 Kwaliteitszorg en GRC
Heeft betrekking op kwaliteitsmanagementsystemen gericht op de bedrijfsvoering. Met ook aandacht voor GRC-functionaliteit die niet onder de volgende categorieën vallen.

1.1.2 BPM
Business Process Management (BPM) heeft betrekking op het optimaliseren van processen met als doel het verbeteren van bedrijfsprestaties van het kantoor. Processen overspannen hierbij organisatorische grenzen (afdelingen). BPM heeft een relatie met WorkFlow Management (WFM) wat betreft uit te voeren activiteiten, en de volgorde daarvan, binnen een bedrijfsproces. Het analyseren en modelleren van bedrijfsprocessen (Procesanalyse- en ontwerp) is een belangrijk onderdeel van BPM. Workflow Management (WFM) regelt de wijze en volgorde van de activiteiten binnen een bedrijfsproces. Processtappen worden opgegeven met tijdstippen waarop uit te voeren en door welke medewerkers (Human task support). Een volgende stap is ”intelligent business process management software"  (iBPMS). Deze laatste software maakt integratie tussen “proces analyse” en “data analyse” mogelijk. Met behulp van Artificial Intelligence (AI) en machine learning. 

Uitgebreide informatie over software voor BPM & WFM is opgenomen in het rapport "Marktanalyse BPM (Business Process Management) Software". 

1.1.3 Authenticatie, autorisatie en digitaal ondertekenen
Authenticatie is het proces om de identiteit van een gebruiker of van een systeem te verifiëren (= controleren en vast te stellen). Wettelijke term: authentificatie. Ook wel uitgelegd als: is degene ook degene die hij of zij zegt te zijn.

Autorisatie heeft betrekking op personen die binnen of namens een organisatie bevoegd en/of gemachtigd zijn bepaalde handelingen (of transacties) te verrichten.

Digitaal ondertekenen staat in relatie tot de 'Elektronische handtekening'. Een gekwalificeerde elektronische handtekening wordt dan juridisch gelijkgesteld aan een gewone ‘natte’ handtekening. Een voorbeeld van een gekwalificeerde elektronische handtekening is het PKIoverheid Persoonsgebonden certificaat. 
Meer uitleg over de elektronische handtekening.

Meer over authenticatie, autorisatie en digitaal ondertekenen is opgenomen in het rapport "Cybersecurity met authenticatie- en autorisatiemiddelen". 

1.1.4 Cybersecurity & AVG
Cybersecurity gaat over beveiliging van webapplicaties, toegang tot het web en webapplicaties. In relatie tot de AVG (Algemene verordening gegevensbescherming) speelt ook veiligheid van persoonsgegevens en dataportabiliteit.ig werken in de cloud en de AVG. 

Voor dit landschap is authenticatie en autorisatie ook hier opgenomen (hoewel beide begrippen ook betrekking kunnen hebben op lokale  systemen en toepassingen). Authenticatie is het proces om de identiteit van een gebruiker of van een systeem te verifiëren (= controleren en vast te stellen). Wettelijke term: authentificatie. Ook wel uitgelegd als: is degene ook degene die hij of zij zegt te zijn. Autorisatie heeft betrekking op personen die binnen of namens een organisatie bevoegd en/of gemachtigd zijn bepaalde handelingen (of transacties) te verrichten.

Meer informatie over cybersecurity is opgenomen in het rapport "Beoordelen veiligheid (web)applicaties (en IT-organisaties)".

1.2 Practice management
Practice management is een term die afkomstig is vanuit de medische kantoorpraktijk. Inmiddels wordt practice management software ook gebruikt als term voor softwaresuites ter ondersteuning van de kantoorpraktijk in andere branches, zoals accountants-, administratie- en advocatenkantoren. In de accountancy kennen we al langer software voor CRM (relatiebeheer), document management, urenregistratie, factureren en bijvoorbeeld procesbeheer. Dergelijke software valt hier onder practice management  Hieronder worden enkele functies van Practice management genoemd voor de accountancysector.

1.2.1 CRM
Customer RelationShip Management (CRM), oftewel relatiebeheer. Voor accountants- en administratiekantoren betreft dit het relatiebeheer als onderdeel van practice management met functionaliteit als onderscheid naar soort van relaties, naar rechtsvorm,  tussen bedrijven en natuurlijke personen, het vastleggen van partnergegevens (bij particulieren), contactpersonen registreren, vrije velden voor contactpersonen en relaties van cliënten vastleggen. Een en ander als onderdeel van practice management functionaliteit voor de accountancy

1.2.2 Dossierbeheer
Dossierbeheer kan onderdeel uitmaken van CRM (relatiebeheer) systeem en een relatie hebben met document management. Voor accountants- en administratiekantoren betreft dit het dossierbeheer als onderdeel van practice management. Het gaat dan bijvoorbeeld om registratie van permanente dossiers, registratie van jaardossiers en registratie van projectdossiers. Een en ander als onderdeel van practice management functionaliteit voor de accountancy

Voor de auditpraktijk is er Audit, dossierbeheer en data analyse. Dat komt ook verderop in dit ICT Accountancy software landschap aan de orde.

1.2.3 Documentbeheer
Document management is het opslaan en beheren van digitale documenten en gedigitaliseerde documenten. Document Management heeft veel raakvlakken met andere technologieën, zoals: Imaging, workflow, intranet, internet, kennissystemen en contentmanagement. 
Voor accountants- en administratiekantoren betreft dit het documentbeheer als onderdeel van practice management met functionaliteit als email archiveren, zoeken in de inhoud van documenten, toegang tot documenten beveiligen op basis van autorisatie en documenten eenvoudig opnemen bij een dossier c.q. opdracht? Een en ander als onderdeel van practice management functionaliteit voor de accountancy

1.2.4 Uren & declaraties
Het gaat om urenregistratie van kantoormedewerkers en declaraties aan cliënten. Zoals voor de urenregistratie de mogelijkheid om vooraf budgetten vast te leggen, uren, KM’s en onkosten registreren, naar keuze uren op dossiers c.q. opdrachten registreren en urenregistratie  via een App-functie voor smartphones. Bij declareren gaat het dan om werken met voorschotten en termijnfacturen, facturen naar keuze verdichten, achteraf nog een urenspecificatie van een bepaalde factuur opvragen, facturen in PDF-formaat aanmaken en verzenden, alsmede elektronisch factureren op basis van UBL? Een en ander als onderdeel van practice management functionaliteit voor de accountancy

1.2.5 Planning
Het gaat om het inplannen van kantoormedewerkers. Zoals de mogelijkheid om een jaarplanning vast te leggen, opdrachten plannen, de voortgang van opdrachten volgen met bijbehorende status en de voortgang per medewerker volgen. Een en ander als onderdeel van practice management functionaliteit voor de accountancy

Aanbevolen wordt het onderdeel practice management op deze website en het rapport "Practice management voor de accountancy".

1.3 Ontwikkelingen (op kantoorniveau)

1.3.1 E-factureren
Betreft elektronisch factureren aan clienten.
Voor meer informatie over de ontwikkeling van elektronisch factureren in het algemeen zie "De complete gids Elektronisch factureren".

2. ADMINISTRATIEFABRIEK

Online samenwerken
Het gaat om het online samenwerken tussen accountants-, administratiekantoor en cliënt. 

2.1 Administraties
Gericht op het uitvoeren van boekhoudkundige activiteiten voor cliënten.

2.1.1 Boekhouden
Het (samen) voeren van de boekhouding voor cliënten. 
Voor meer informatie over boekhoudsoftware in het algemeen verwijzen we naar het onderdeel boekhoudsoftware op deze website en naar de "Gids boekhoudsoftware" met inzicht in alle beschikbare standaard boekhoudsoftware en eigenschappen.

2.1.2 Scan & herken
Het scannen en herkennen van boekingsdocumenten, zoals inkoopfacturen en (kassa)bonnetjes. Wordt vaak geleverd als onderdeel van de hiervoor genoemde boekhoudsoftware.
Voor meer informatie over scannen en herkennen zie het rapport "Scannen en herkennen van boekingsdocumenten en elektronische factuurverwerking".

2.1.3 Salarissen & HRM
Het voeren van de salaris- en HRM-administratie voor clienten.
Voor meer informatie over salaris- en HRM-software in het algemeen verwijzen we naar het onderdeel Salaris- en HRM-software op deze website en naar de "Gids Salaris- en HRM-software" met inzicht in alle beschikbare standaard salaris- en HRM-software en eigenschappen.

2.1.4 Portaal
Voor het online samenwerken met cliënten, het beschikbaar stellen van informatie aan cliënten en het laten accorderen van documenten e.d. door cliënten. Voor meer informatie zie het rapport "Portaalsoftware voor de accountancy".

2.2 Ontwikkelingen

2.2.1 E-factureren
Definitie: "Het op elektronische wijze, in een afgesproken formaat, verzenden van facturen door een leverancier en het op elektronische wijze ontvangen en verwerken van facturen door een afnemer". Als afgesproken formaat is UBL de standaard. Meer over E-factureren is op deze website opgenomen onder het onderdeel (Elektronisch) factureren en factuurverwerking en in het rapport "De complete gids Elektronisch factureren".

2.2.2 E-factuurverwerking
Definitie: "Het op elektronische wijze ontvangen en verwerken van facturen" als onderdeel van het hiervoor genoemde E-factureren.

2.2.3 Mobile computing
Mobile computing staat voor het ontsluiten van software op een smartphone of een tablet PC en is een onderdeel van cloud computing. Steeds meer leveranciers vak bedrijfsmatige software (zoals boekhoud, salaris- en practice managementsoftware) leveren 'apps' (programma's die speciaal zijn ontworpen voor mobile computing) als aanvullende diensten op hun softwarepakketten.

Een veel gebruikte functie op het gebied van mobile computing is een foto/scan maken van een document (declaratie, kassabon, benzinebon, etc.) waarbij het document vervolgens automatisch terecht komt in de betreffende administratie. Op deze wijze raken documenten minder kwijt en zijn ze ook nog een als brondocument beschikbaar in de betreffende administratie.
We verwijzen naar het thema Mobile computing op deze website. 

2.2.4 Robotic accounting
Robotic accounting is een verzamelbegrip. Door een goede inzet van robotic accounting worden handmatige taken (denk aan het inboeken van facturen of bankafschriften) overgenomen door de computer. Robotic accounting is niet nieuw, want bijvoorbeeld het automatisch boeken (afletteren) van bankafschriften is al jaren gemeengoed. Wel is het zo dat steeds meer van dergelijke functies geautomatiseerd plaatsvinden. De computer neemt als het ware de werkzaamheden van de mens over. Ontwikkelingen als eFactureren, PSD2 en Machine learning vallen ook onder robotic accounting. Meer informatie is te vinden in de "GIds RPA en robotic accounting".

2.2.5 Real time banking
Real time banking is in dit ICT Accountancy landschap gepositioneerd als verzamelbegrip voor ontwikkelingen als PSD2, SEPA instant payment en de invloed op deze ontwikkelingen in relatie tot de boekhouding en de adviesfunctie vanuit de accountancy.  

3. SAMENSTELLEN

3.1 Externe verslaggeving
Externe verslaggeving is het gehele proces om externe belanghebbenden van een organisatie (meestal aangeduid als ‘stakeholders’) inzicht te geven in de financiële positie van de organisatie. Dit geheel wordt aangeduid als ‘financial accounting’ als tegenhanger van het begrip ‘management accounting’ dat juist is gericht op interne rapportages.

3.1.1 BTW en ICP
Betreft de periodieke BTW-aangifte en de ICP-opgave die elektronisch aan de Belastingdienst wordt gezonden, eventueel gevolgd door de suppletie aangifte.

3.1.2 Jaarrekening
Betreft het samenstellen van de jaarrekening t.b.v. het (elektronisch) deponeren bij de KVK. In de praktijk wordt dan onderscheid gemaakt tussen enerzijds micro / klein en anderzijds middel / groot. Voor de jaarrekening wordt verwezen naar het thema externe verslaggeving (jaarrekening) op deze website.

3.1.3 IB/VPB
Betreft de jaarlijkse aangiftes IB, IB-winst en VPB. Zie ook het thema Software voor externe verslaggeving op deze website.

3.1.4 CBS
Het CBS verstrekt met grote regelmaat statistische informatie, veelal economisch van aard. De bron van deze informatie wordt gevormd door statistiekopgaven die (al dan niet periodiek) uitgevraagd worden bij ondernemingen. Bekende uitvragen zijn de enquête Jaar-/Productiestatistiek, enquête Internationale handel in goederen en de enquête Internationale Handel in diensten naar landen. 

3.1.5 Kredietrapportages
Als uitbreiding op de Nederlandse taxonomie van het SBR-project hebben de banken (ABN-AMRO, Rabobank en ING) een kredietrapportage samengesteld. De basis voor deze rapportage is de jaarrekening op fiscale grondslag, aangevuld met informatie voor de banken. Zie ook het thema XBRL en kredietrapportage aan banken op deze website.

3.1.6 Contry by country reporting
Sinds 1 januari 2016 geldt voor multinationale ondernemingen met een omzet vanaf € 750 miljoen een nieuwe gestandaardiseerde documentatieverplichting: Country-by-Country (CbC) reporting. CbC-reporting is de implementatie van actiepunt 13 van het OESO Base Erosion and Profit Shifting (BEPS) project.

Voor externe verslaggeving wordt ook verwezen naar het  rapport "Software voor externe verslaggeving".

3.2. Ontwikkelingen

3.2.1 Integrated reporting (IR)
Integrated reporting (IR) is de samenvattende rapportage waarin organisaties aangeven hoe zij duurzaam opereren en hoe strategie, governance, prestaties en vooruitzichten (maatschappelijke) waarde opleveren voor de korte, middellange en lange termijn.

4. AUDITPRAKTIJK

4.1 Assuring en audit
Het gaat hier om het verschaffen van zekerheid door veelal het uitvoeren van audits door de accountant.

4.1.1 Audit en dossierbeheer
Het gaat hier om digitaal dossierbeheer dan plaatsvindt als resultaat van het uitvoeren van werkprogramma's t.b.v. de auditfunctie.
We verwijzen naar het thema Audit, dossierbeheer en data analyse en het rapport "Digitaal dossierbeheer en auditfuncties voor de accountancy".

4.1.2 Audit en data analyse
Data-analyse is het ontsluiten, ontkoppelen, onderzoeken en inzichtelijk maken van gegevensbestanden. Data-analyse kan plaatsvinden met behulp van Excel of op basis van gespecialiseerde software. Data-analyse wordt voor audit doeleinden gebruikt binnen de accountancy/auditpraktijk. Zowel door interne auditors als externe accountants en auditors. 

4.1.3 SBR Assurance
SBR Assurance is de aanpak van het NBA (Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants). Met het afgeven van accountantsverklaringen in XBRL. De SBR Assurance-oplossing bestaat in hoofdlijnen uit drie pijlers:
1. Verkrijgen 'getrouw beeld'
2. NBA taxonomie
3. Signing & linking
Meer over SBR Assurance is opgenomen in het rapport "Software voor externe verslaggeving".

4.1.4 Overige audit software 
Betreft software voor de auditfunctie binnen de accountancy, niet zijnde de hiervoor genoemde software.

4.2 Ontwikkelingen

4.2.1 Continuous assurance (monitoring & auditing)
Het continu monitoren en auditen van activiteiten, transacties en gebeurtenissen op basis van geautomatiseerde systemen door een organisatie wordt aangeduid als “Continuous monitoring”. Het is bijvoorbeeld de controller die de monitoring uitvoert of laat uitvoeren. Er wordt gesproken over “Continuous auditing” als een auditor (in veel gevallen de accountant of een gespecialiseerde IT-Auditor) de monitoring uitvoert. Continuous monitoring en Continuous auditing te samen wordt aangeduid als “Continuous Assurance”. Dit laatste is dan zekerheid geven door de auditor (in veel gevallen de accountant) nagenoeg gelijktijdig of in elk geval snel nadat een gebeurtenis heeft plaatsgevonden.

4.2.2 Process mining
Process mining is het in kaart brengen, onderzoeken en verbeteren van de (bedrijfs)processen aan de hand van ‘event logs’. Audit trails binnen IT-systemen van bedrijfsprocessen analyseren. Oftewel data-analyse uitvoeren op bedrijfsprocessen. Zie ook het rapport "Data- analyse functie voor de audit functie". 

4.2.3 Robotic auditing
"Robotic audit automation" (RAA) oftewel "Robotic auditing" zorgt ervoor dat handmatige audittaken (denk aan een jaarrekening controle) overgenomen worden door de computer. Naast RAA kennen we RPA (Robotic process automation) en Robotic accounting. In alle gevallen bedoeld om handmatige activiteiten over te laten nemen door de computer. Bij RAA gaat het dan in het bijzonder om audit activiteiten, zoals continuous auditing en daarbinnen data analyse gericht op de auditfunctie.

5. ADVIESPRAKTIJK

5.1 DGA privé

5.1.1 Pensioen en financiële planning
Financiele planning is met name gericht op de DGA (directeur grootaandeelhouder) en de IB (inkomstenbelasting) ondernemer. De IB ondernemer is feitelijk de ZZP-er met winst uit onderneming. 

5.2 Organisatie

5.2.1 Managementrapportages
Het gaat hier om (management)rapportages die vanuit de adviesfunctie van de intermediar geleverd worden aan de ondernemer. Denk aan periodieke rapportages, prognoses, etc. Voor managementrapportages verwijzen we naar het thema Financial Planning and Analysis (FP&A): BI & CPM.

5.2.2 BI
Bij software voor de adviespraktijk speelt Business Intelligence (BI) een belangrijke rol. BI is het opvragen van informatie uit gegevenspakhuizen via specifieke data-analyse applicaties.

Steeds meer bieden leveranciers tools die ondergebracht kunnen worden onder de noemer “Self service Business Intelligence” (SSBI). Dit laatste om zonder IT-specialisten data-analyses te kunnen samenstellen en uitvoeren en desgewenst weer te geven via een dashboard.

Voor het opvragen van Big data (illustreert dat de omvang van data exponentieel toeneemt) wordt BI software aangeboden. Big data is er volop en met data analyses als onderdeel van Business Intelligence kunnen talloze rapporten met cijfers geproduceerd worden. Maar door vaak lijvige rapporten heen worstelen is niet efficiënt. Voor dit laatste wordt software aangeboden onder de noemer Management dashboards, als onderdeel van Business Intelligence.

5.2.2.1 Data analyse (descriptive analytics)
Data-analyse (als onderdeel BI) kan ook ondersteunend zijn voor de adviespraktijk, waarbij de resultaten van analyses bijvoorbeeld via dashboards ontsloten worden voor een continue informatievoorziening aan klanten.

5.2.2.2 Dashboards
Voor het opvragen van Big data wordt Business Intelligence (BI) software aangeboden. Big data is er volop en met data analyses als onderdeel van Business Intelligence kunnen talloze rapporten met cijfers geproduceerd worden. Maar door vaak lijvige rapporten heen worstelen is niet efficiënt. Voor dit laatste wordt software aangeboden onder de noemer Management dashboards, als onderdeel van Business Intelligence.

Voor BI (met data analyse en dashboards) verwijzen we naar het thema Financial Planning and Analysis (FP&A): BI & CPM".

Voor software voor de adviespraktijk in het algemeen verwijzen we naar het rapport: "Software voor de accountancy adviespraktijk".

5.2.3 CPM/EPM/FPM
Onder de noemer CPM (Corporate performance management) wordt de volgende functionaliteit aangeboden: budgettering, planning en forcasting.

De literatuur is niet eenduidig of BI (Business Intelligence) ook gezien kan worden als functie van CPM. Verder wordt ook wel gesproken over "Enterprise performance management" (EPM) en "Financial performance management" (FPM). Deze twee laatste begrippen zien wij als synomiem van CPM. 

5.3 Ontwikkelingen

5.3.1 Predictive analytics
Voorspellingen voor de toekomst op basis van gegevens uit het verleden.

5.3.2 Prescriptive analytics
volgende stap voor de toekomst door ook acties voor te stellen om te kunnen profiteren van voorspellingen met implicaties van elke voorgestelde actie.

S Standaarden

S.1 SBR/XBRL
SBR staat voor Standard Business Reporting. SBR is een programma van de overheid om ondernemers hun financiële gegevens elektronisch (op basis van XBRL) te laten aanleveren bij op dit moment de Belastingdienst en de Kamer van Koophandel (KvK). XBRL dat een afkorting van van “eXtensible Business Reporting Language” kan gezien worden als een open op XML gebaseerde standaard voor het rapporteren over bedrijfsinformatie.

S.2 UBL
UBL (Universal Business Language) is een standaard voor het elektronisch uitwisselen van (bedrijfs)documenten, zoals inkooporders, facturen en ook aanmaningen. UBL wordt beheerd door OASIS (Organization for the Advancement of Structured information Standards). UBL maakt gebruik van de standaard XML en is gebaseerd op de basis componenten van ebXML. Het gebruik van de UBL standaard is gratis (royalty-free).

S.3 XML Auditfiles
Met behulp van Auditfiles is het de bedoeling om de gegevens uit administratieve systemen te kunnen uitwisselen via standaard formaten. Er is sprake van open standaards die voor iedereen beschikbaar zijn gesteld. De bekendste auditfiles zijn: XML Auditfile Financieel (XAF) en XML Auditfile Salaris (XAS). XAF kent ook een relatie met RGS (zie hierna).

S.4 RGS
Het Referentie grootboekschema (RGS) is een omvangrijk uniform (grootboek)rekeningschema dat als belangrijkste functie heeft rapportages vanuit de boekhouding te uniformeren en te vereenvoudigen. Voor uitgebreide informatie verwijzen we naar het rapport "RGS: uniform rekeningschema voor bedrijven". Uitgebreide informatie is te vinden op de website www.boekhoudplaza.nl.

RGS brugstaat
De RGS brugstaat is een standaard voor het eenvoudig uitwisselen van grootboeksaldi op basis van RGS (Referentie Grootboekschema).
Een voorbeeld hiervan is grootboeksaldi aanbieden aan de winstaangifte IB en VPB. 

S.5 PSD2
Payment Service Directive 2 (PSD2) is een uitbreiding op PSD1 (Richtlijn voor betaaldiensten - 2007/64/EG). Mede vanwege de opkomst van internet en mobiele betalingen voldoet PSD1 niet meer. Zo zijn er een aantal innoverende betaalproducten en –diensten, zoals betaalinitiatiediensten of rekening-informatiediensten die (nieuw) in PSD2 zijn opgenomen.

In relatie tot rekeninginformatiediensten is Access to the Account (XS2A) van belang. XS2A stelt derde partijen in staat toegang te krijgen tot betalingsinformatie m.b.t. bankrekeningen. PSD2, en dan met name XS2A, is met name van toepassing op boekhoudsoftware.

S.6 SEPA instant payment
Instant Payments staat voor interbancair betalen en ontvangen binnen 5 seconden (24/7/365) en valt onder SEPA. Geldt dus voor de SEPA-zone. Instant Payments is met name van belang voor interbancair betalingsverkeer (tussen banken onderling). In hoeverre en wanneer dit impact heeft op software voor Real time accountancy is op dit moment nog niet goed te voorspellen.

I IT gedreven overall ontwikkelingen

I.1 Cloud computing
Met de nadruk op online werken en de online samenwerking tussen accountants en hun cliënten.

Bij Cloud computing gaat het om het via internet beschikbaar stellen van hardware, softwaretoepassingen en gegevens. Veelal wordt onderscheid gemaakt tussen:
1. software as a service (SaaS);
2. platform as a service (PaaS);
3. infrastructure as a service (IaaS).

Software as a Service (SAAS) is een model waarbij softwareleveranciers veelal zelf hun software via internet aanbieden. SAAS applicaties zijn in de regel benaderbaar via een webbrowser. SAAS is bedoeld voor de eindgebruiker.

I.2 AI & Machine learning
Machine learning is dat deelgebied van computerwetenschappen dat computers het vermogen geeft zelflerend te zijn (Artifical Intelligence - AI), zonder expliciete programmering. AI staat op de ontwikkelagenda van met name softwareleveranciers die zich bezighouden met factuurherkenning. Echte resultaten in de praktijk zijn schaars. In een aantal gevallen is sprake van geprogrammeerde controles en geen sprake van machine learning. Meer informatie is te vinden in de "GIds RPA en robotic accounting".. 

I.3 Realtime accountancy
Real time accountancy is een verzamelbegrip dat regelmatig wordt gebruikt in relatie tot real time gegevensuitwisseling, real time opvragen van gegevens en real time auditing. Kent ook een relatie met Continuous Assurance dat is onder te verdelen in Continuous Monitoring en Continuous Auditing. Tevens zijn er relaties met: Robotic accounting en -auditing, APIs en Instant Payments. We verwijzen naar het rapport "APIs en administratieve software: het nieuwe ERP".

I.4 API's
Steeds meer softwareleveranciers die zich met hun app’s (softwaresystemen) richten op de cloud maken gebruik van api’s om deel uit te maken van een uitgebreid (oneindig) ECO-systeem dat gebruikers in staat stelt al hun bedrijfsprocessen verregaand te automatiseren op basis van real-time gegevensuitwisseling. Meer informatie is te vinden in het rapport "APIs en administratieve software: het nieuwe ERP".

I.5 Blockchain
Een blockchain is een online register waarin transacties worden geregistreerd. Er wordt ook wel gesproken over een digitaal gedecentraliseerd grootboek. Iedereen die deelneemt heeft een kopie van het grootboek op zijn computer staan. Iedere transactie, een block, wordt als het ware door alle gebruikers geverifieerd. Eenmaal geverifieerd door alle gebruikers wordt de transactie aan het register toegevoegd. Het goedkeuren door meerdere gebruikers betekent dat frauderen heel moeilijk wordt. Op dit systeem is onder andere de virtuele munt Bitcoin gebaseerd.

I.6 iBPMS
Al in 2012 voorspelde Gartner dat "intelligent business operations" (IBO) de volgende stap is in BPM. Gartner spreekt van een integratie van analyses, social media technologie en mobile technologie in BPM. De software die dit mogelijk maakt wordt aangeduid als ”intelligent business process management software (iBPMS)”. Deze laatste software maakt integratie tussen “proces analyse” en “data analyse” mogelijk. Met behulp van Artificial Intelligence (AI) en machine learning. We verwijzen naar het thema BPM op deze website en naar het rapport "Marktanalyse BPM (Business Process Management) Software".  

I.7 IOT
Alles wat vandaag de dag met internet verbonden is vormt samen "Internet of Things". Het gaat dan niet om software, maar met name over machines, auto's en bijvoorbeeld huishoudelijke spullen als een wasmachine. Gerelateerd aan ERP zijn het bijvoorbeeld de machines in een fabriek die verbonden zijn met het internet. Maar bijvoorbeeld ook zendingen in de logistieke sector.

I.8 Chatbots
Een chatbot beschouwen we als een softwaresysteem dat automatisch antwoord geeft op gestelde vragen en reacties. Door de inzet van een dergelijk systeem is het mogelijk om grote delen van gesprekken te automatiseren.

I.9 Nocode, Lowcode
Bedrijfsapplicaties bouwen zonder IT-specialisten. De praktijk moet de komende jaren uitwijzen of deze ontwikkeling rendabel is.

I.10 Big data
De term 'Big data' illustreert dat de omvang van data exponentieel toeneemt. Daartegenover neemt computercapaciteit ook toe en lijken de mogelijkheden om data te analyseren onbegrensd. Zowel zakelijk als privé slaan we steeds meer data op. Vaak zonder dat we ons daar echt van bewust zijn. De komst van ‘cloud computing’ is daar ook debet aan. Denk aan Facebook, LinkedIN, Twitter en Dropbox en de steeds groeiende email-accountants.

I.11 RPA
In tegenstelling tot industrial robotics gaat het bij Robotic process automation (RPA) om administratieve bedrijfsprocessen, waarbij de workforce (arbeidscapaciteit) van (hoog volume) processen vervangen wordt door automatisering. Er wordt ook wel gesproken over "workforce emulate", oftewel het imiteren/nabootsen van menselijke handelingen (die repeterend en voorspelbaar zijn). Meer informatie is te vinden in de "GIds RPA en robotic accounting".

Rapport

ICT Accountancy softwaregids
Deze gids biedt een uitgebreid overzicht van (nagenoeg alle) softwarepakketten die verkrijgbaar zijn voor de accountancybranche.

CFO software landscape

Om het aanbod van software voor de financial duidelijk in kaart te brengen is tevens het model “CFO software landscape” samengesteld. Dit model is onderverdeeld naar:

  1. Management accounting (internal reporting);
  2. Management controlling (planning & control);
  3. Financial accounting (external reporting);
  4. GRC en Assuring: (Governance, Risk, Compliance en Assuring).

CFO software landscape

Naar opvragen en toelichting "CFO software landscape".


Onerzoeksbureau GBNED